Czy to jeszcze adaptacja? Kiedy zachowanie dziecka powinno zaniepokoić i jak rozmawiać o tym z rodzicem?


Bezpłatny webinar online dla nauczycieli przedszkoli i opiekunów w żłobkach

12 października 2026 | 18:00–19:00 | ONLINE

Nauczycielu, wychowawco, opiekunie!

Dziecko od kilku tygodni płacze przy rozstaniu. Inne nie płacze wcale, ale pozostaje wycofane, nie podejmuje zabawy i rzadko korzysta ze wsparcia dorosłego. Jeszcze inne po chorobie znów ma trudność z wejściem do sali, choć wcześniej wydawało się już dobrze zaadaptowane.

Kiedy takie zachowania są częścią naturalnej adaptacji do żłobka lub przedszkola, a kiedy warto przyjrzeć się funkcjonowaniu dziecka szerzej?

I co powiedzieć rodzicowi, gdy Twoje obserwacje zaczynają budzić niepokój, ale nie chcesz diagnozować ani etykietować dziecka?

Podczas bezpłatnego webinaru psycholog dziecięca mgr Anna Papis pokaże, jak porządkować codzienne obserwacje, rozpoznawać sygnały wymagające większej uwagi i rozmawiać o nich z rodzicami – również wtedy, gdy słyszysz:

„W domu tego nie robi”.

„To przez przedszkole”.

„Czy pani uważa, że moje dziecko ma autyzm albo ADHD?”

Widzisz zachowanie dziecka każdego dnia. Dowiedz się, kiedy warto spojrzeć na nie szerzej.

Adaptacja do żłobka i przedszkola – kiedy potrzebny jest czas, a kiedy większa uważność?

Nauczyciele i opiekunowie obserwują dziecko w sytuacjach, których rodzic na co dzień nie widzi – podczas rozstania, w grupie rówieśniczej, swobodnej zabawy, posiłków, odpoczynku, przechodzenia między aktywnościami czy zwracania się do dorosłego po pomoc.

Dlatego często właśnie w żłobku lub przedszkolu po raz pierwszy pojawia się pytanie: czy dziecko potrzebuje jeszcze czasu na adaptację, czy obserwowane trudności są sygnałem, że warto spojrzeć szerzej na jego rozwój i funkcjonowanie?

Płacz przy rozstaniu, większa potrzeba bliskości, wycofanie, zmęczenie, rozdrażnienie czy okresowy regres mogą pojawiać się w naturalnym procesie adaptacji. Co więcej, adaptacja dziecka nie zawsze przebiega liniowo – po chorobie lub dłuższej nieobecności niektóre trudności mogą pojawić się ponownie.

Z drugiej strony nie każdą trudność warto tłumaczyć wyłącznie adaptacją, szczególnie gdy nie obserwujemy stopniowej poprawy, trudności nasilają się lub dotyczą różnych obszarów funkcjonowania dziecka.

Podczas webinaru dowiesz się, jak patrzy na takie sytuacje psycholog dziecięcy: co obserwować, jakie informacje zbierać i kiedy warto zaproponować rodzicom konsultację ze specjalistą.

Nie tylko płacz przy rozstaniu. Co warto obserwować?

Dziecko może codziennie płakać przy rozstaniu, ale coraz szybciej uspokajać się przy wsparciu nauczyciela, podejmować zabawę i stopniowo odnajdywać się w grupie. Inne może nie protestować przy wejściu do sali, ale pozostawać wycofane, nie komunikować swoich potrzeb i nie nawiązywać kontaktu z rówieśnikami.

Dlatego podczas webinaru poznasz praktyczny sposób porządkowania obserwacji:

nasilenie trudności → czas trwania → kontekst → codzienne funkcjonowanie → reakcja na wsparcie → kierunek zmian.

Dowiesz się również, na co zwracać uwagę poza samym momentem rozstania – m.in. w komunikacji i mowie, relacjach społecznych, zabawie, regulacji emocji, uwadze i aktywności, elastyczności zachowania, reakcjach sensorycznych oraz samodzielności.

Uwzględnimy także wiek i etap rozwoju dziecka, ponieważ to samo zachowanie może mieć inne znaczenie u dziecka półtorarocznego, a inne u pięciolatka.

Jak rozmawiać z rodzicem o zachowaniu dziecka?

Nawet jeśli nauczyciel wie, że warto przyjrzeć się funkcjonowaniu dziecka bliżej, pozostaje jeszcze jedno trudne zadanie: jak powiedzieć o tym rodzicowi?

Jak przekazać swoje obserwacje bez sugerowania diagnozy? Jak zareagować, gdy rodzic zaprzecza, niepokoi się, złości?

Podczas webinaru dowiesz się, jak opierać rozmowę na konkretnych obserwacjach zamiast interpretacji i przypuszczeń diagnostycznych. Poznasz przykłady komunikatów, które pomagają mówić o trudnościach dziecka bez etykietowania, oraz sposoby przejścia od przedstawienia obserwacji do propozycji konsultacji ze specjalistą.

Bo rolą nauczyciela czy opiekuna nie jest postawienie diagnozy, ale rzetelne opisanie tego, co obserwuje, i współpraca z rodzicem w poszukiwaniu odpowiedniego wsparcia dla dziecka.

Czego dowiesz się podczas webinaru?

Podczas spotkania:

  • zrozumiesz, jak może przebiegać adaptacja dziecka do żłobka i przedszkola i dlaczego nie zawsze jest procesem liniowym;
  • dowiesz się, które zachowania mogą pojawiać się w naturalnej reakcji adaptacyjnej, również po chorobie lub dłuższej nieobecności;
  • nauczysz się patrzeć nie na pojedynczy objaw, ale na cały obraz funkcjonowania dziecka;
  • poznasz sposób porządkowania obserwacji z uwzględnieniem nasilenia, czasu trwania, kontekstu, reakcji na wsparcie i kierunku zmian;
  • dowiesz się, jakie znaczenie mają wiek i etap rozwoju dziecka;
  • poznasz sygnały, które warto omówić z rodzicem i które mogą być wskazaniem do konsultacji ze specjalistą;
  • dowiesz się, jak rozmawiać z rodzicem o niepokojących zachowaniach dziecka bez diagnozowania i etykietowania;
  • poznasz sposoby reagowania na zaprzeczenie, lęk lub złość rodzica;
  • dowiesz się, co odpowiedzieć, gdy rodzic pyta wprost o ADHD lub spektrum autyzmu;
  • poznasz możliwą dalszą ścieżkę pomocy – od konsultacji z psychologiem dziecięcym po dalszą diagnostykę i odpowiednie formy wsparcia.

Program webinaru


1. Czy to jeszcze adaptacja?

  • Co dla małego dziecka oznacza rozpoczęcie żłobka lub przedszkola?
  • Dlaczego adaptacja jest procesem i nie musi przebiegać liniowo?
  • Płacz, protest, większa potrzeba bliskości, wycofanie, zmęczenie i zachowania regresyjne – co może mieścić się w naturalnej reakcji adaptacyjnej?
  • Choroby i częste nieobecności – dlaczego mogą wydłużać proces adaptacji?
  • Dlaczego po dłuższej przerwie niektóre trudności mogą pojawić się ponownie?

2. Kiedy warto spojrzeć szerzej?

  • Dlaczego nie oceniamy funkcjonowania dziecka na podstawie jednego zachowania?
  • Wiek i etap rozwoju – dlaczego to samo zachowanie może mieć różne znaczenie?
  • Jak uporządkować obserwację: nasilenie – czas trwania – kontekst – funkcjonowanie – reakcja na wsparcie – kierunek zmian.
  • Dziecko, które płacze, ale stopniowo się adaptuje, a dziecko, które nie płacze, ale pozostaje wycofane – dwa różne obrazy adaptacji.
  • Co obserwować poza momentem rozstania?
  • Kiedy wymagania żłobka lub przedszkola mogą uwidocznić trudności, które wcześniej były mniej widoczne?
  • Sygnały wymagające uważniejszej obserwacji.
  • Dlaczego sygnał do konsultacji nie jest diagnozą?

3. Jak powiedzieć o swoich obserwacjach rodzicowi?

  • Jak przygotować się do rozmowy i jakie informacje wcześniej zebrać?
  • Obserwacja zamiast interpretacji – jak opisywać to, co rzeczywiście widzimy?
  • Jak rozpocząć rozmowę bez diagnozowania dziecka i wzbudzania niepotrzebnego lęku?
  • Jak poznać perspektywę rodzica i funkcjonowanie dziecka w domu?
  • Konkretne przykłady: co powiedzieć, a czego lepiej nie mówić?
  • Jak przejść od przedstawienia obserwacji do propozycji konsultacji ze specjalistą?

4. „Ale w domu tego nie robi” – gdy rozmowa z rodzicem staje się trudna

  • Co zrobić, gdy rodzic zaprzecza lub minimalizuje trudności?
  • Jak reagować na lęk lub złość rodzica?
  • Co odpowiedzieć na: „To przez przedszkole”, „W domu wszystko jest dobrze” lub „Z tego wyrośnie”?
  • Jak odpowiedzieć na pytanie: „Czy pani uważa, że moje dziecko ma autyzm/ADHD?”
  • Jak nie wchodzić w spór i jednocześnie nie wycofywać się ze swoich obserwacji?
  • Jak wracać do wspólnego celu – zrozumienia potrzeb dziecka?

5. „Dobrze, ale gdzie mamy się zgłosić?”

  • Kiedy warto zaproponować konsultację ze specjalistą?
  • Jak wskazać rodzicom możliwą dalszą ścieżkę pomocy?
  • Konsultacja z psychologiem dziecięcym, dalsza diagnostyka i odpowiednie formy wsparcia – czym mogą się różnić?

6. Sesja Q&A

Przestrzeń na pytania uczestników i praktyczne wątpliwości związane z codzienną pracą z dziećmi i rodzicami.

Dla kogo jest webinar?

Webinar przeznaczony jest przede wszystkim dla:

  • nauczycieli wychowania przedszkolnego,
  • opiekunów pracujących w żłobkach i klubach dziecięcych,
  • wychowawców i osób wspierających pracę grupy,
  • pedagogów i psychologów pracujących z małymi dziećmi,
  • dyrektorów i osób koordynujących pracę zespołów w żłobkach i przedszkolach.

Nie jest wymagane przygotowanie psychologiczne ani diagnostyczne.

Co zyskasz dzięki udziałowi?

Przede wszystkim praktyczny sposób patrzenia na zachowanie dziecka – bez pochopnego uznawania każdej trudności za problem, ale również bez tłumaczenia wszystkiego adaptacją.

Dowiesz się, jak uporządkować swoje obserwacje, przygotować się do rozmowy z rodzicem i mówić o tym, co widzisz, bez wchodzenia w rolę diagnosty.

Zyskasz również konkretne sposoby reagowania w trudnych rozmowach oraz wiedzę, kiedy i w jaki sposób zaproponować rodzinie konsultację ze specjalistą.

Webinar poprowadzi: mgr Anna Papis

Psycholog dzieci i młodzieży, diagnosta oraz psychoterapeutka w trakcie szkolenia z psychoterapii systemowo-integracyjnej.

Na co dzień pracuje z dziećmi i ich rodzicami, prowadząc konsultacje psychologiczne oraz procesy diagnostyczne, w tym diagnozę zaburzeń neurorozwojowych. Doświadczenie zdobywała m.in. w poradniach psychologiczno-pedagogicznych i placówkach edukacyjnych.

W swojej pracy szczególną wagę przywiązuje do obserwacji funkcjonowania dziecka w jego naturalnych środowiskach – w domu, żłobku, przedszkolu i szkole – oraz do współpracy z rodzicami i osobami, które na co dzień towarzyszą dziecku.

Prowadzi również szkolenia i warsztaty dla nauczycieli oraz rodziców.

Dołącz do bezpłatnego webinaru

Jeśli pracujesz z małymi dziećmi i chcesz wiedzieć, kiedy trudności mogą być elementem adaptacji, kiedy warto przyjrzeć się im szerzej oraz jak rozmawiać o swoich obserwacjach z rodzicami - zapraszamy.

Sprawdź inne szkolenia PsychoMedicEDU

"Jak wspierać dzieci i dorosłych w budowaniu rezyliencji? Techniki oparte na ACT, mindfulness i neuropsychologii" Marta Iwanowska-Polkowska "Jak wspierać dzieci w regulacji emocji? Praktyczne techniki dla specjalistów" - Anna Papis Diagnoza funkcjonalna przedszkolaka w praktyce: jak ją zaplanować, przeprowadzić i opisać? I Anna Papis